ДЕСТРУКТИВТІ ДІНИ АҒЫМНЫҢ АЙЛА-ТӘСІЛДЕРІ
Қазіргі таңда жаһандану үдерісі мен ақпараттық кеңістіктің кеңеюі қоғамның рухани қауіпсіздігіне үлкен әсер етуде. Солардың бірі – деструктивті діни ағымдардың белсенді әрекеті. Олар қоғамның бірлігін бұзып, жеке тұлғаның сана-сезімін улап, мемлекеттің тұрақтылығына нұқсан келтіреді. Мұндай ағымдардың ықпалына түсу көбіне әртүрлі факторлардың әсерінен болады. Негізгі төрт факторды атап көрсетуге болады: психологиялық, әлеуметтік, саяси және діни.
- Психологиялық фактор. Деструктивті ағымдар көбіне өмірлік қиындыққа тап болған, рухани дағдарысқа ұшыраған немесе өзін қоғамнан оқшау сезінетін адамдарды нысана етеді. Мұндай адамдарға «рухани қолдау», «жаңа өмір жолын ұсыну» арқылы сенімге кіреді. Адамның ішкі әлсіздігін пайдаланып, оның ойлау жүйесін біртіндеп өзгертеді. Нәтижесінде адам өзінің бұрынғы құндылықтарынан бас тартып, ағым басшыларының ықпалына толық мойынсұнып кетеді.
- Әлеуметтік фактор. Қоғамдағы жұмыссыздық, кедейшілік, отбасылық түсініспеушілік және әлеуметтік әділетсіздік сияқты мәселелер адамдарды радикалды топтардың ықпалына итермелейді. Кейбір жастар өзін қоғамда қажетсіз сезінгендіктен, «өзіндік орнын табам» деп жалған діни ұйымдарға еріп кетеді. Мұндай топтар «бауырластық», «әділет орнату» идеяларын алға тарта отырып, адамдарды өз қатарына тартады.
- Саяси фактор. Кейбір деструктивті ағымдар саяси мақсатты көздейді. Олар діни ұрандарды пайдалана отырып, билікке қарсы көзқарас қалыптастыруға тырысады. Шетелдік идеологтар мен ұйымдар кейде өз мүдделерін тарату үшін осындай ағымдарды қаржыландырады. Бұл өз кезегінде елдің ішкі тұрақтылығына қауіп төндіреді және діни алауыздықты күшейтеді.
- Діни фактор. Діни сауатсыздық – деструктивті ағымдардың басты қаруы. Дін негіздерін дұрыс түсінбеген адам Құран мен хадистерді өз бетінше қате тәпсірлеуге бейім болады. Мұндай жағдайда жалған уағызшылар «шын ислам бізде» деп, өз пікірлерін ақиқат ретінде ұсынады. Ал діни білімнің жетіспеуі адамды шынайы және бұрмаланған сенімнің айырмасын ажырата алмайтындай күйге түсіреді. Сондықтан діни сауаттылықты арттыру, мешіт имамдары мен теологтардың түсіндіру жұмыстарын күшейту – рухани қауіпсіздікті қамтамасыз етудің маңызды жолы.
Қорытындылай келе, деструктивті діни ағымдар адамның психологиялық әлсіздігін, әлеуметтік қиыншылығын, саяси бейқамдығын және діни сауатсыздығын пайдалана отырып, өз мақсаттарына жетуге тырысады. Бұл қауіппен күресудің ең тиімді жолы – жастарға дұрыс діни білім беру, отбасындағы рухани тәрбиеге мән беру және қоғамда ұлттық бірлікті нығайту.
САРИЕВ СҰЛТАНГЕЛДІ
«Шапағат» деструктивтік діни
ағымдардан жапа шеккендерге
көмек орталығы» қоғамдық қорының
«Оңалту» бөлімінің басшысы
Автор публикации
